Isoleren is een belangrijke maatregel om energie te besparen. Door goed te isoleren blijft warmte binnen als het buiten koud is en blijft het koel als het buiten warm is. Ieder kiertje wordt om deze reden in moderne woningen gedicht. Je kunt dit vergelijken met een plastic zak over je hoofd. Iedereen begrijpt dat dat levensgevaarlijk is. Toch wordt op dit moment en masse gekozen voor een schil die hartstikke dicht zit. Energiebesparing wordt belangrijker gevonden dan gezondheid. Dit is een zorgelijke situatie!

Isoleren komt het binnenklimaat niet altijd ten goede, omdat er minder en mogelijk onvoldoende verse lucht wordt aangevoerd en schadelijke stoffen zich kunnen ophopen. Mensen en dieren hebben voldoende zuurstof nodig om gezond te blijven. Zuurstof wordt omgezet in CO2. Wat velen niet realiseren is dat een CV-installatie, gashaard, houtkachel, geiser, gasfornuis en openhaard véél zuurstof verbruiken en CO2 produceren als gevolg van het verbrandingsproces. De aanvoer van voldoende verse lucht is daarom essentieel!

Veel mensen denken dat het voldoende is om een paar uur per dag een raam open te zetten. Dit wordt ook wel 'luchten' genoemd. Met een CO2 meter kun je ervaren dat het effect op de luchtkwaliteit snel optreedt (daling van CO2 concentratie) en dat het zinloos is om een raam meerdere uren open te zetten. Verwar het tijdelijk luchten van uw huis dus niet met ventileren. Luchten doe je om snel de lucht te verversen. Ventileren doe je 24 uur per dag, bijvoorbeeld via open ventilatieroosters, om de lucht 'vers' te houden.

 

natuurlijke ventilatie
  verluchten


ventilatie woningen



Natuurlijke ventilatie

Bij oudere woonhuizen wordt vaak geventileerd op natuurlijke wijze, dat wil zeggen dat verse lucht wordt toegevoerd door het openen van ramen en deuren en toevoerroosters in vensters of muren. Afvoer van vervuilde lucht, natte ruimten, gebeurt op natuurlijke wijze via het openen van ramen en deuren en verticale afvoerkanalen met regelbare roosters.

Twee soorten mechanische ventilatie

De meeste nieuwbouwhuizen in Nederland worden voorzien van een mechanisch ventilatiesysteem, waarvan er twee soorten zijn: mechanische afzuiging in combinatie met natuurlijke toevoer via luchtroosters en de zogenoemde balansventilatie met mechanische toe- en afvoer. Beide manieren van ventileren werken niet optimaal, zo kwam uit het onderzoek naar voren.

Ventilatiesystemen in nieuwbouwwoningen functioneren vaak slecht. Ze maken veel lawaai, verversen de lucht onvoldoende en hebben vaak vervuilde luchtleidingen, zo blijkt uit het rapport dat BBA Binnenmilieu en het RIVM in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Milieu heeft uitgevoerd naar de kwaliteit van ventilatiesystemen in nieuwbouw eengezinswoningen.

ventilatiesystemen
Ventilatiesysteem A: natuurlijke ventilatie, d.w.z. via het openen van ramen en roosters
Ventilatiesysteem C: natuurlijke aanvoer en mechanische afvoer via ventilator/afzuigbox
Ventilatiesysteem D: mechanische aanvoer en mechanische afvoer via ventilator = balansventilatie


De slaapkamer is de meest kritische ruimte in huis. Dit komt doordat de slaapkamer een relatief kleine ruimte is, waar je gedurende lange tijd verblijft. Met een CO2 meter kun je exact bepalen hoever je een raam en/of deur moet openzetten of op welke stand je het ventilatiesysteem moet zetten om de CO2 concentratie de hele nacht onder 800 ppm te houden. Als er een groot verschil is tussen de binnen- en buitentemperatuur dan hoeft het raam minder ver open te staan, omdat er meer natuurlijke luchtstroming is. Met voldoende ventilatie voorkom je gezondheidsproblemen en ben je verzekerd van een goede nachtrust!

'The effects of bedroom air quality on sleep and next-day performance'

Uit onderstaande afbeelding blijkt duidelijk wat de impact is van het openzetten van een raam in de slaapkamer op de luchtkwaliteit. Hoe kleiner de slaapkamer hoe sneller de CO2 concentratie zal oplopen gedurende de nacht. Een hoge CO2-concentratie heeft een negatieve impact op de nachtrust en de prestaties de volgende dag. Klik op onderstaande afbeelding voor het volledige artikel.

bedroom air quality

Gevolgen voor de gezondheid

Ventilatie voert de vochtige en vervuilde lucht af. Gebrekkige ventilatie tast de kwaliteit van lucht aan en kan nadelige gevolgen hebben op de gezondheid van de bewoners. Hierbij kun je denken aan de volgende verschijnselen: slecht slapen, vermoeidheid, hoofdpijn, luchtwegproblemen, verergering van allergieën, etc.

Ventilatieroosters en de afzuigventielen in de keuken, het toilet en de badkamer moeten regelmatig worden schoongemaakt. De woonhuisventilator en de ventilatiekanalen dienen minimaal eenmaal in de 4 jaar vakkundig gereinigd te worden. Alleen op deze manier kan het ventilatiesysteem goed functioneren en bent u gegarandeerd van een gezond leefklimaat!

In veel gevallen worden de problemen veroorzaakt door vervuilde luchtfilters die vervangen moeten worden. Het probleem is dat bijna niemand weet wanneer en hoe dit moet gebeuren. De oplossing is eenvoudig: plaats een CO2 meter in de woon- of slaapkamer die je waarschuwt wanneer de ventilatie onvoldoende is. Het probleem van slechte ventilatie is hier niet mee opgelost, maar wel zichtbaar gemaakt en zal leiden tot actie: je vervangt de filters of neemt contact op met de installateur of het onderhoudsbedrijf.

woningventilatie

Een gezond binnenklimaat begint bij het monitoren van de luchtkwaliteit met een CO2 meter!

co2meterwebshop
CO2 meter fai3 Aranet

tsense


Beter isoleren vereist bewust ventileren!

In de woningbouw is steeds meer aandacht voor 'passief wonen', dit staat voor zo energiezuinig mogelijk bouwen waarbij geen actieve verwarming meer nodig is. De benodigde warmte is afkomstig uit zonnecollectoren of wordt middels een warmtepomp uit de grond gehaald. Passief bouwen betekent ook dat je extreem gaat isoleren en alles 'kierdicht' moet zijn.

Door de aandacht eenzijdig te richten op energiebesparing neemt de kans op een ongezond binnenklimaat toe. Wie extra gaat isoleren, moet tegelijkertijd ook zorgen voor voldoende ventilatie! Voldoende ventilatie is noodzakelijk voor uw gezondheid. Wist u dat een gemiddeld persoon dagelijks zo'n tien liter waterdamp produceert bij activiteiten als douchen, afwassen en het drogen van de was? Door dat vocht - samen met rook en kookluchtjes - te verruilen voor droge, frisse lucht, geeft u schimmels en mijten geen kans zich te nestelen in uw huis. Zo voorkomt u lichamelijke reacties als vermoeidheid, hoofdpijn en luchtwegirritaties!

Lees hier het zorgwekkende artikel dat op 11 juli 2012 in de Telegraaf stond: "Bewoners doodziek door isolatie woning"

Op 26-8-2013 is in diverse media een artikel gepubliceerd: 'Schadevergoeding voor ventilatieproblemen', waarin wordt beschreven dat een claim voor gezondheidsklachten door een slecht functionerend ventilatiesysteem is toegewezen. De ventilatiesystemen zijn vaak niet goed geïnstalleerd en ingeregeld. Gebruikers krijgen vaak onvoldoende instructies voor gebruik en onderhoud. Zo moeten de leidingen en de roosters regelmatig worden schoongemaakt en de filters regelmatig worden vervangen. Met een CO2 meter maak je ventilatieproblemen tijdig zichtbaar, voordat gezondheidsklachten optreden, zodat je tijdig maatregelen kunt nemen!

Op 21-10-2014 stond een twee pagina's groot artikel in het Brabants Dagblad: 'Het wonder van Grietje'. Het artikel gaat over de impact van gebrekkige ventilatie in verpleeg- en verzorgingshuizen. Er blijkt overduidelijk een relatie tussen de mate van ventilatie en de toestand van de patiënten. Het CO2-gehalte is veelal te hoog waardoor patiënten sneller achteruit gaan. De Boer houdt sinds zijn bevindingen het CO2-gehalte met behulp van een CO2 meter in zijn woning in de gaten. Onze isolatiedrift, zonder enige waarschuwing om bewust(er) te ventileren, zorgt ervoor dat de sluipmoordenaar CO2 een verwoestende werking kan hebben op ons brein. Dementerenden zijn hier extra gevoelig voor, denkt hij naar aanleiding van zijn ervaringen met zijn echtgenote.



Koolmonoxide (CO) is niet hetzelfde als Kooldioxide (CO2)

Koolmonoxide wordt gevormd door een onvolledige verbranding bij geisers, gaskachels en CV-ketels. Koolmonoxide is een sluipmoordenaar, omdat je er niets van merkt als de concentratie oploopt, het is giftig, geurloos en kleurloos. Je wordt er slaperig van en bij een hoge concentratie is het dodelijk. De oorzaak van een koolmonoxidevergiftiging is een slechte afvoer van de verbrandingsgassen, in combinatie met onvoldoende ventilatie. Als u een gaskachel, geiser of CV-ketel heeft, adviseren wij om een koolmonoxidemelder (CO-melder) op te hangen in de ruimte waar het betreffende apparaat hangt. Tijdens het verbrandingsproces wordt zuurstof verbruikt en CO2 gevormd. Men heeft dus ook baat bij een CO2 meter, omdat daarmee de mate van luchtverversing gemonitord kan worden.

Wat is het verschil tussen CO en CO2? Klik hier voor een uitgebreide toelichting.

koolmonoxide

gezonde binnenlucht Uit onderzoek weten we dat de binnenlucht in een woning vrijwel altijd slechter van kwaliteit is dan de lucht buiten. Weinig mensen zijn zich daar van bewust. Door koken produceer je fijnstof, douchen, wassen en drogen produceert vocht, en door te ademen produceer je CO2 en andere afvalstoffen. Doordat je deze ‘vervuiling’ in de woning produceert is de binnenlucht minder fris dan buiten.  Voor je gezondheid is het dus belangrijk om de binnenlucht te verversen met buitenlucht.
milieucentraal Goed ventileren is nodig voor gezonde lucht in huis. Maar in veel huizen wordt verkeerd geventileerd. Tocht, vocht, lawaai en gezondheidsklachten kunnen het gevolg zijn. Het Informatiepunt Ventilatie helpt je op weg naar een gezondere leefomgeving.

eigen huis

Bij gebrek aan ventilatie neemt de luchtvochtigheid in huis toe, een ideaal klimaat voor schimmels en huisstofmijt. Door een slechte luchtkwaliteit kunnen gezondheidsklachten ontstaan. Lees hoe u door goede ventilatie vocht in uw woning kunt voorkomen.


DIVERSE PUBLICATIES OVER HET (SLECHTE) BINNENKLIMAAT IN WONINGEN
  1. TNO: 'Meta-onderoek gezonde binnenlucht'

  2. Algemeen Dagblad: Huis dat volledig energie-neutraal moest worden veroorzaakt vooral veel hoofdpijn (13-8-2019)

  3. Eindhovens Dagblad: 'Vaker naar dokter bij slecht binnenklimaat' (17-5-2018)

  4. Energie Vastgoed: 'Woningen nog steeds ongezond, ondanks verbeterde ventilatiesystemen'

  5. Lenteakkoord: Misverstanden over balansventilatie (28-10-2016)

  6. Vlaamse overheid: 'Ventileren en verluchten. Woon gezond, geef lucht aan je huis!'

  7. Vlaamse Overheid: 'Geniet van gezonde lucht - Tips voor keuze en onderhoud van ventilatiesystemen'

  8. KRO Brandpunt: 'Grote problemen en ernstige gezondheidsklachten in woningen' (februari 2014)

  9. VROM: 'Goed ventileren is 24 uur per dag ventileren' (oktober 2015)

  10. Lenteakkoord: 'Mechanische ventilatiesystemen in woningen' (oktober 2015)

  11. Bouwwereld.nl: 'Regelgeving geen garantie goede luchtkwaliteit' (juni 2015)

  12. Duurzaamgebouwd: 'Slaap lekker!' (mei 2015)

  13. Vereniging Eigen Huis: 'We ventileren veel slechter dan we denken' (april 2015)

  14. Lenteakkoord: 'Balansventilatie met wtw in de woningbouw. Sleutels tot succes' (dec 2014)

  15. Vereniging Eigen huis: 'Bouw blundert nog stees met ventilatie' (dec 2014)

  16. De Gelderlander: 'Het wonder van Grietje' (21-10-2014)

  17. RuG: 'Impact of mechanical ventilation systems on the indoor-air quality in highly energy-efficient houses.' (2013)

  18. VLA: 'VK: Ventilatiekeur, beschermt bewoner én woning' (nov 2013)

  19. Volkskrant: 'Schadevergoeding voor ventilatieproblemen': een claim voor gezondheidsklachten door een slecht functionerend ventilatiesysteem is toegewezen. (26-8-2013)

  20. Vereniging Eigen huis: 'Longfonds raadt kooldioxidemeter aan'

  21. Eigen huis magazine Januari 2013: ' Binnen is het viezer dan buiten. Ventileren is meer dan een raam openzetten'

  22. Ministerie VROM: brochure met antwoorden op de meest gestelde vragen over 'Ventileren'.

  23. Het RIVM heeft het Factsheet "Binnenmilieu in woningen" opgesteld in het kader van de Nationale Aanpak Milieu en Gezondheid.

  24. ThemaTech: 'Binnenmilieupofiel woningen basis voor risicoanalyse en verbetermaatregelen'